بنیاد تاریخ بازی‌های ویدیویی برای ارائه راهکار قانونی آرشیو عناوین دیجیتال مطالبه می‌کند

بنیاد Video Game History Foundation از Entertainment Software Association خواسته است راهکاری قانونی برای حفظ و آرشیو بلندمدت بازی‌های دیجیتالی ارائه دهد تا این آثار در آینده هم‌چنان برای پژوهش‌گران، موزه‌ها و مراکز آرشیوی قابل دسترس باشند.

این درخواست پس از تصمیم اخیر سونی مبنی بر توقف عرضه نسخه‌های فیزیکی بازی‌های پلی‌استیشن از سال ۲۰۲۸ و هم چنین تعطیلی فروشگاه‌های دیجیتالی پلی‌استیشن ۳ و پی‌اس ویتا مطرح شده است.

این بنیاد در بیانیه خود توضیح داده است که برخلاف تصور بسیاری از کاربران، پایان تولید دیسک‌های فیزیکی لزوما بزرگ‌ترین تهدید برای حفظ بازی‌های ویدیویی نیست. به گفته «بنیاد تاریخ بازی‌های ویدیویی» متخصصان حوزه آرشیو سال‌هاست که دیگر دیسک‌ها را راهکار مناسبی برای حفظ بازی‌های مدرن محسوب نمی‌‌کنند:

این خبر برای کسانی که هم‌چنان خرید نسخه‌های فیزیکی را ترجیح می‌دهند، ناراحت‌کننده است و بدون شک بر حقوق مصرف‌کنندگان، بازار خرید و فروش بازی‌های دست دوم و توسعه‌دهندگانی که به بازار فیزیکی وابسته‌اند، تاثیر منفی می‌گذارد. اما از دیدگاه متخصصان حفظ و آرشیو بازی‌ها، این تصمیم آن‌قدر که تصور می‌شود تاثیرگذار نیست.

این سازمان توضیح داده است:

بخش عمده‌ای از بازی‌ها طی دو دهه اخیر اساسا برای عرضه روی دیسک طراحی نشده‌اند و حتی زمانی که نسخه فیزیکی دریافت می‌کنند، معمولا با یک به‌روزرسانی «روز نخست» همراه هستند؛ بنابراین اطلاعات موجود روی دیسک، لزوما نسخه‌ای نیست که پلیرها در عمل تجربه کرده‌اند. به همین دلیل، موزه‌ها و مراکز آرشیوی مدت‌هاست خود را برای آینده‌ای کاملا دیجیتالی آماده کرده‌اند.

با این حال بنیاد تاریخ بازی‌های ویدیویی معتقد است مشکل اصلی، نبود یک مسیر قانونی برای نگهداری و دسترسی بلندمدت به بازی‌های دیجیتالی است. این بنیاد از ESA خواسته است با همکاری موزه‌ها و آرشیوها، راهکاری ارائه دهد که امکان حفظ و استفاده پژوهشی از بازی‌های تمام‌دیجیتال را در دهه‌های آینده فراهم کند:

آن‌چه برای ما غیرقابل درک است، این است که صنعت دقیقا انتظار دارد موسساتی مانند ما چه کاری انجام دهند. اگر صاحبان پلتفرم‌ها تصمیم گرفته‌اند رسانه‌های فیزیکی و فروشگاه‌های دیجیتالی قدیمی را کنار بگذارند، انتظار داریم انجمن‌هایی مانند ESA هم راه‌حل‌های معناداری برای حفظ قانونی محتوای تمام‌دیجیتال و دسترسی پژوهشی به آن ارائه کنند.

بنیاد تاریخ بازی‌های ویدیویی هم‌چنین تاکید کرده که همه می‌دانند این موضوع یک مشکل جدی است، اما ESA بارها با اصلاح قوانین مربوط به حفاظت دیجیتالی (DRM) که می‌توانست کار موزه‌ها و مراکز آرشیوی را آسان‌تر کند، مخالفت کرده است:

صنعت بازی باید در این زمینه همکاری جدی‌تری داشته باشد، زیرا این رویکرد که به‌طور مثال «از موزه‌ها بخواهیم امروز نسخه‌ای از جی‌تی‌ای ۶ را دانلود کنند و امیدوار باشند ۵۰ سال دیگر هم‌چنان اجرا شود» راهکار حفظ آثار نیست.

نکته مهم این بیانیه، تاکید بر واژه «قانونی» است. در سال‌های اخیر بسیاری از کاربران استدلال کرده‌اند که تنها راه حفظ بلندمدت بازی‌ها، دانلود و نگهداری نسخه‌های غیررسمی یا همان «پایرتینگ» است. فرانک چیفالدی، بنیان‌گذار بنیاد تاریخ بازی‌های ویدیویی در پاسخ به یکی از کاربران در شبکه اجتماعی «بلواسکای» نوشته است:

به‌عنوان مدیر یک موسسه تاریخی حفظ بازی‌های ویدیویی که تمام دوران بزرگسالی‌ام را صرف این موضوع کرده‌ام، باید بگویم این حرف درست است. ما بارها تلاش کرده‌ایم با سازمان صنفی صنعت گیم برای یافتن یک مسیر قانونی همکاری کنیم، اما آن‌ها هیچ جایگزین معناداری ارائه نکرده‌اند.

این بحث پیش‌تر هم مطرح بود. دفتر حق نشر ایالات متحده در سال ۲۰۲۴ علت رد درخواست ایجاد معافیتی که به پژوهش‌گران اجازه دهد از راه دور به بازی‌های قدیمی و خارج از چرخه فروش دسترسی پیدا کنند را از نتیجه لابی‌گری ESA دانسته بود.