معاون پژوهش بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای: بخش زیادی از بازی‌سازان زبده کشور مهاجرت کرده‌اند

معاون پژوهش بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای گفت کمبود نیروی انسانی ماهر و آماده ورود به بازار، همچنان اصلی‌ترین چالش صنعت بازی ایران به شمار می‌رود. به گفته او اگرچه موج مهاجرت نیروهای متخصص در حال حاضر یک بحران فوری محسوب نمی‌شود، اما آثار خروج بازی‌سازان در سال‌های گذشته، بدنه تولید را با کمبود شدید نیروی کار مواجه کرده است.

«فرزانه شریفی» در گفتگو با ایسنا، با اشاره به سه چالش کلان صنعت بازی در حوزه تولید و مصرف گفت تامین نیروی انسانی آموزش‌دیده و متخصص» مهم‌ترین مسئله این صنعت است. به گفته او، صنعت بازی ایران سال‌هاست با کمبود نیروی ماهر مواجه است و با وجود تلاش‌های «انستیتو ملی بازی‌سازی» برای طراحی دوره‌های آموزشی سریع، این شکاف همچنان پابرجاست.

او دومین چالش مهم را بحران سرمایه‌گذاری، به‌خصوص در دو سال اخیر، دانست و توضیح داد که برای حل این مسئله، برنامه‌هایی برای ایجاد صندوق‌های سرمایه‌گذاری مستقل طراحی شده تا حمایت‌ها خارج از ساختارهای کاملا دولتی هدایت شود و سهم بیشتری به بازی‌سازان برسد. با این حال، به گفته شریفی، این مسیر هنوز تا رسیدن به ثبات مالی فاصله دارد.

معاون پژوهش بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای همچنین توسعه بازار را سومین چالش مهم صنعت بازی عنوان کرد و گفت تحریم‌های بین‌المللی، مسیر صادرات و حضور بازی‌های ایرانی در بازارهای جهانی را دشوار کرده است. او تاکید کرد بازی‌سازان ایرانی علاوه بر توانایی فنی و هنری، باید مهارت‌های تجاری لازم برای عرضه محصولات خود در بازارهای خارجی را نیز داشته باشند.

سه موج مهاجرت و اثرات آن بر صنعت بازی

شریفی با اشاره به روند مهاجرت نیروهای متخصص در حوزه بازی و انیمیشن گفت این پدیده همواره یکی از چالش‌های این حوزه بوده و به شکل یک روند ثابت اتفاق نمی‌افتد. به گفته او، مهاجرت نیروهای حرفه‌ای در برخی دوره‌ها شدت گرفته و در برخی سال‌ها کاهش پیدا کرده است، اما حفظ این سرمایه انسانی نیازمند ایجاد جذابیت‌های مالی و ثبات زیرساختی است.

او با اشاره به دوره اوج مهاجرت بازی‌سازان گفت: «شتاب خروج نیروهای متخصص از سال‌های ۱۳۹۶ و ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۱ به نقطه قابل توجهی رسید و فشار زیادی به بدنه تولید وارد کرد.» به گفته شریفی، اگرچه امروز مهاجرت دیگر یک بحران حاد تلقی نمی‌شود، اما کمبود نیروی آماده استخدام، یکی از پیامدهای همان موج‌های مهاجرتی است.

او این وضعیت را «دوران پسابحران» توصیف کرد و گفت بخش قابل توجهی از بازی‌سازان باتجربه‌ای که می‌توانستند در توسعه صنعت نقش‌آفرینی کنند، از کشور خارج شده‌اند.

تغییر مسیر آموزش برای جبران کمبود نیرو

شریفی در ادامه از تغییر رویکرد بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای برای جبران کمبود نیروی متخصص خبر داد و گفت آموزش‌ها به سمت دوره‌های فشرده، کوتاه‌مدت و مهارت‌محور حرکت کرده‌اند تا نیروها سریع‌تر وارد چرخه تولید شوند.

او توضیح داد که در سال‌های اوج مهاجرت، حتی با حضور استادان باتجربه و جذب دانش‌پژوهان در شرکت‌های بزرگ، ظرفیت آموزشی انستیتو ملی بازی‌سازی پاسخگوی نیاز بازار نبود. به همین دلیل، بنیاد مسیر خود را به سمت برگزاری «بوت‌کمپ‌های استانی بازی‌سازی» تغییر داد.

به گفته شریفی، هدف این برنامه‌ها کاهش تمرکز آموزش در تهران و ایجاد فرصت برای استعدادهای شهرهای مختلف بوده است. این طرح از سیستان و بلوچستان آغاز شد و تاکنون بیش از ۲۰ استان، از جمله مناطق مرزی و کم‌برخوردار، تحت پوشش آن قرار گرفته‌اند.

او تاکید کرد که این برنامه‌ها باعث شده افرادی بدون تجربه اولیه وارد مسیر بازی‌سازی شوند و برخی از آن‌ها به تولیدکنندگان موفق تبدیل شوند. شریفی با اشاره به موفقیت یکی از تیم‌های شکل‌گرفته در همین بوت‌کمپ‌ها در رویداد بازی‌های جدی سال ۱۴۰۴ گفت در صورت استمرار حمایت‌ها، تبدیل استعدادهای جدید به تولیدکنندگان محصولات قابل عرضه در بازار می‌تواند طی دو تا سه سال اتفاق بیفتد؛ هرچند در صورت شکل‌گیری موج‌های جدید مهاجرت، صنعت بازی ایران به مدل‌های مقاوم‌تر برای حفظ نیروی انسانی نیاز خواهد داشت.