ALLM در تلویزیون و مانیتور چیست؟ مزایا، معایب و کاربرد برای گیمرها

اگر از آن دسته گیمرهایی هستید که ساعت‌ها پشت تلویزیون یا مانیتور خود بازی می‌کنند، احتمالاً بارها با مشکل تأخیر در واکنش نمایشگر مواجه شده‌اید؛ لحظه‌ای که دکمه جامپ را می‌فشارید اما شخصیت بازی با کمی تأخیر از زمین بلند می‌شود، یا هنگامی که ماشه را می‌کشید ولی گلوله با یک چشم به‌هم زدن تأخیر شلیک می‌کند.

این پدیده که در دنیای گیمینگ با نام Input Lag یا تأخیر ورودی شناخته می‌شود، یکی از آزاردهنده‌ترین چالش‌های تجربه بازی روی تلویزیون‌های مدرن است. خوشبختانه، فناوری‌ای به نام ALLM به‌طور خاص برای حل این مشکل طراحی شده است؛ فناوری‌ای که در سال‌های اخیر به بخشی جدایی‌ناپذیر از اکوسیستم گیمینگ تبدیل شده و تجربه بازی روی تلویزیون‌ها را دگرگون کرده است.

در این مقاله از ویجیاتو به بررسی کامل فناوری Auto Low Latency Mode می‌پردازیم و به جواب سوالات ALLM یا Auto Low Latency Mode چیست؟ چگونه تأخیر ورودی (Input Lag) را کاهش می‌دهد؟ بررسی تأثیر Auto Low Latency Mode بر کنسول‌های بازی و PC می‌پردازیم.

---

ALLM چیست؟ تعریف و مفهوم پایه

ALLM مخفف عبارت Auto Low Latency Mode یا به فارسی «حالت تأخیر پایین خودکار» است. این قابلیت برای اولین بار در مشخصات فنی استاندارد HDMI 2.1 تعریف شد و هدف اصلی آن کاهش خودکار تأخیر ورودی در نمایشگرها است.

به زبان ساده‌تر، ALLM به کنسول بازی، کامپیوتر شخصی یا هر دستگاه منبع دیگری این امکان را می‌دهد که یک سیگنال خاص به تلویزیون یا مانیتور مقصد ارسال کند تا نمایشگر به‌صورت خودکار وارد حالت بهینه گیمینگ شود. این فناوری با تنظیم خودکار پارامترهای نمایشگر، تأخیر ورودی را به حداقل می‌رساند و تجربه‌ای روان، سریع و بدون وقفه ارائه می‌دهد. برای درک بهتر ALLM باید ابتدا با مفهوم Game Mode یا حالت بازی آشنا شوید. ت

لویزیون‌های مدرن به‌طور پیش‌فرض پردازش‌های تصویری متعددی را روی سیگنال دریافتی اعمال می‌کنند؛ از جمله حذف نویز، بهبود کنتراست، تیزتر کردن لبه‌ها، صاف‌کردن حرکت و بسیاری از افکت‌های دیگر. این پردازش‌ها برای تماشای فیلم و سریال عالی هستند و تصویر را زیباتر می‌کنند، اما هر کدام به زمان مشخصی نیاز دارند. همین تأخیر میلی‌ثانیه‌ای در پردازش تصویر، در هنگام بازی به‌ صورت Input Lag ملموس می‌شود.

Game Mode تمام این پردازش‌ها را غیرفعال می‌کند تا سیگنال با کمترین تأخیر ممکن روی صفحه نمایش داده شود. مشکل اینجاست که Game Mode باید به‌صورت دستی فعال و غیرفعال شود. قبل از ALLM، گیمرها مجبور بودند هر بار که می‌خواستند بازی کنند، وارد منوی تنظیمات تلویزیون شوند و Game Mode را روشن کنند؛ و پس از اتمام بازی، دوباره آن را خاموش کنند تا کیفیت تصویر برای تماشای محتوای دیگر به حالت طبیعی برگردد.

فراموش کردن این کار باعث می‌شد فیلم‌ها و سریال‌ها با رنگ‌ها با کیفیت پایین‌تری نمایش داده شوند. ALLM دقیقاً این مشکل را حل می‌کند و کل فرآیند را به‌صورت کاملاً هوشمند و خودکار انجام می‌دهد. برای اطلاعات بیشتر می‌توانید مقاله «هرآنچه باید پیش از خرید مانیتور بندانیم» را بخوانید.

تفاوت ALLM با سایر حالت‌های نمایشگر

• حالت استاندارد: پردازش‌های گرافیکی پیشرفته فعال هستند که ممکن است باعث افزایش تأخیر ورودی شوند.
• حالت بازی (Game Mode): کاربر باید به‌صورت دستی تنظیمات را تغییر دهد تا تأخیر ورودی کاهش یابد.
• حالت ALLM: این فناوری به طور خودکار و هوشمند حالت بازی را فعال کرده و کمترین میزان تأخیر را اعمال می‌کند.

ALLM چگونه کار می‌کند؟ مکانیزم فنی

مکانیزم کارکرد ALLM بر پایه تبادل داده از طریق کانال CEC در استاندارد HDMI است. وقتی یک کنسول بازی مانند PlayStation 5 یا Xbox Series X را از طریق کابل HDMI به تلویزیون متصل می‌کنید و یک بازی را اجرا می‌کنید، کنسول یک فلگ یا نشانه خاص در Metadata سیگنال HDMI قرار می‌دهد. این نشانه در واقع یک پیام است که به تلویزیون می‌گوید: «الان در حال اجرای محتوای تعاملی هستم و به کمترین میزان تأخیر نیاز دارم.» تلویزیون با دریافت این سیگنال، به‌صورت خودکار وارد پایین‌ترین حالت تأخیر خود می‌شود.

نکته هوشمندانه ALLM در این است که نه‌تنها می‌تواند حالت Game Mode را فعال کند، بلکه می‌تواند آن را در زمان مناسب غیرفعال هم کند. فرض کنید شما بعد از بازی، اپلیکیشن Netflix را روی کنسول خود باز می‌کنید. در این لحظه، دستگاه دیگر سیگنال ALLM ارسال نمی‌کند و تلویزیون به‌صورت خودکار از Game Mode خارج شده و به حالت پیش‌فرض خود با تمام پردازش‌های تصویری برمی‌گردد.

در دنیای بازی‌های ویدئویی و محتوای پرتحرک، هر میلی‌ثانیه تأخیر می‌تواند تفاوت بین پیروزی و شکست باشد. گیمرهای حرفه‌ای و علاقه‌مندان به فیلم‌های اکشن، به‌سرعت واکنش تصویر و هماهنگی بی‌نقص بین ورودی و نمایشگر نیاز دارند. فناوری Auto Low Latency Mode ( یا به اختصار ALLM)، این چالش را هوشمندانه و مؤثر حل کرده است.

چرا Input Lag اینقدر مهم است؟ تأثیر بر تجربه گیمینگ

برای درک اهمیت ALLM باید بدانیم که Input Lag چه تأثیری روی تجربه بازی دارد. Input Lag به فاصله زمانی بین فشردن یک دکمه روی کنترلر و نمایش نتیجه آن عمل روی صفحه‌نمایش گفته می‌شود. این تأخیر معمولاً بر حسب میلی‌ثانیه (ms) اندازه‌گیری می‌شود و حتی مقادیر کوچک آن می‌توانند تأثیر قابل توجهی روی تجربه کاربر بگذارند.

در بازی‌های کنده‌رو مثل بازی‌های نقش‌آفرینی یا ماجراجویی، تأخیر ۵۰ تا ۱۰۰ میلی‌ثانیه ممکن است قابل تحمل باشد. اما در بازی‌های رقابتی، شوترهای اول‌شخص (FPS) یا بازی‌های رزمی (Fighting Games)، حتی تأخیر ۳۰ میلی‌ثانیه می‌تواند تفاوت بین برد و باخت باشد.

یک مثال ملموس را در نظر بگیرید در یک بازی شوتر مانند Call of Duty یا Valorant، اگر تأخیر تلویزیون شما ۸۰ میلی‌ثانیه باشد و حریف روبرویتان از مانیتور گیمینگ با تأخیر ۱ میلی‌ثانیه استفاده کند، در عمل حریف شما ۷۹ میلی‌ثانیه جلوتر از شما اطلاعات را می‌بیند و واکنش نشان می‌دهد.

در دنیایی که ماشه‌ها در کسری از ثانیه کشیده می‌شوند، این تفاوت به معنای کشته شدن است. Game Mode تلویزیون‌های خوب می‌تواند Input Lag را به زیر ۱۵ میلی‌ثانیه برساند، و ALLM این حالت را به‌صورت خودکار فعال نگه می‌دارد. ALLM تنها برای گیمرها طراحی نشده است؛ بلکه علاقه‌مندان به فیلم‌های اکشن، مسابقات ورزشی و محتوای با سرعت بالا نیز از این فناوری بهره‌مند می‌شوند.

کنسول‌ها و دستگاه‌هایی که از ALLM پشتیبانی می‌کنند

پشتیبانی از ALLM در میان کنسول‌های نسل حاضر و قبلی متفاوت است. از سمت مایکروسافت، خبر خوب این است که پشتیبانی از ALLM از نسل Xbox One آغاز شد. Xbox One X، Xbox One S، Xbox Series X و Xbox Series S همگی از این قابلیت پشتیبانی می‌کنند. سونی نیز با PlayStation 5 به جمع دستگاه‌های مجهز به ALLM پیوست. با این حال، هیچ نسخه‌ای از PS4، حتی PS4 Pro، از این فناوری پشتیبانی نمی‌کند.

در مورد Nintendo Switch نیز تا کنون تأییدیه رسمی مبنی بر پشتیبانی از ALLM وجود ندارد. ALLM به کنسول‌ها محدود نمی‌شود. کامپیوترهای شخصی مجهز به کارت گرافیک مدرن نیز قادرند از این قابلیت بهره‌مند شوند، البته مشروط بر اینکه هم کارت گرافیک و هم تلویزیون یا مانیتور مقصد از ALLM پشتیبانی کنند.

علاوه بر این، برخی از دستگاه‌های استریم مثل Amazon Fire TV Cube نیز می‌توانند سیگنال ALLM را از طریق HDMI ورودی خود عبور دهند. این یعنی حتی اگر کنسول شما به‌طور مستقیم به تلویزیون متصل نباشد و از یک دیوایس واسط استفاده کنید، همچنان می‌توانید از ALLM بهره‌مند شوید، البته مشروط بر اینکه دیوایس واسط هم این قابلیت را داشته باشد.

اگر قصد دارید برای کنسول خود مانیتور تهیه کنید، می‌توانید مقاله‌های «بهترین مانیتور برای Xbox Series S»، «بهترین مانیتور برای PS4» و «بهترین مانیتور برای PS5» را مطالعه کنید.

تلویزیون‌هایی که از ALLM پشتیبانی می‌کنند

خبر خوب برای خریداران تلویزیون این است که ALLM در سال‌های اخیر به یکی از رایج‌ترین قابلیت‌های تلویزیون‌های مدرن تبدیل شده است. برندهای اصلی مثل Samsung، LG، Hisense، Panasonic، TCL، Philips و Toshiba تقریباً در تمامی متوسط رو به بالای خود ALLM را پیاده‌سازی کرده‌اند. LG و Samsung به‌عنوان پیشگامان پشتیبانی از قابلیت‌های گیمینگ در تلویزیون شناخته می‌شوند و ALLM را در طیف گسترده‌ای از مدل‌های خود ادغام کرده‌اند.

سونی در زمینه پشتیبانی از ALLM در تلویزیون‌هایش وضعیت نسبتاً جالبی دارد. این شرکت که سازنده PlayStation 5 است، در تلویزیون‌های خود یک رویکرد متفاوت اتخاذ کرده و به جای ALLM استاندارد، قابلیتی به نام Auto Genre Mode را در برخی مدل‌های Bravia خود به کار گرفته است که عملکردی مشابه دارد اما بیشتر با PS5 بهینه شده است. با این حال، پوشش سونی در این زمینه در مقایسه با رقبا محدودتر است.

ALLM در مقابل VRR: تفاوت‌ها و مکمل بودن آن‌ها

گیمرهایی که با مشخصات فنی نمایشگرها آشنایی دارند، احتمالاً با دو واژه ALLM و VRR در کنار هم مواجه شده‌اند. این دو فناوری اغلب با هم معرفی می‌شوند اما کارکردهای کاملاً متفاوتی دارند و هر کدام مشکل خاصی را حل می‌کنند. ALLM روی سرعت تمرکز دارد؛ هدف اصلی آن کاهش تأخیر ورودی (Input Lag) است تا فرمان‌های شما با کمترین تأخیر روی صفحه نمایش یابد.

VRR یا Variable Refresh Rate اما روی روانی تصویر متمرکز است؛ این فناوری نرخ رفرش نمایشگر را با نرخ فریم خروجی کنسول یا کارت گرافیک همگام می‌کند تا از پدیده‌هایی مثل Screen Tearing و Stuttering جلوگیری شود.

فرض کنید بازی شما در یک صحنه شلوغ فقط ۴۵ فریم در ثانیه تولید می‌کند در حالی که تلویزیون روی ۶۰ هرتز تنظیم است. بدون VRR، تصویر دچار لرزش و پارگی می‌شود. VRR نرخ رفرش را به ۴۵ هرتز کاهش می‌دهد تا تصویر روان بماند. ALLM در این سناریو وظیفه دارد مطمئن شود که تمام این اتفاقات با کمترین تأخیر ممکن از کنسول به صفحه منتقل می‌شوند. برای بهترین تجربه گیمینگ ممکن، داشتن یک نمایشگر که هم ALLM و هم VRR را پشتیبانی کند ایده‌آل است. خوشبختانه در تلویزیون‌های مدرن، این دو قابلیت اغلب دوشادوش هم ارائه می‌شوند.

• VRR روی همگام‌سازی فریم‌ها تمرکز دارد، درحالی‌که ALLM مستقیماً تأخیر ورودی را کاهش می‌دهد.
• ALLM به طور خودکار فعال می‌شود، اما VRR ممکن است نیاز به پشتیبانی نرم‌افزاری از سوی کنسول یا کارت گرافیک داشته باشد.

آیا ALLM کیفیت تصویر را کاهش می‌دهد؟

یکی از رایج‌ترین نگرانی‌های کاربران هنگام فعال‌سازی Game Mode یا ALLM این است که کیفیت تصویر کاهش پیدا می‌کند. این نگرانی ریشه در تاریخچه‌ای واقعی دارد. تلویزیون‌های نسل‌های قدیمی‌تر واقعاً با فعال‌سازی Game Mode رنگ‌های کم‌عمق‌تر، کنتراست ضعیف‌تر و تصویری کلی‌تر و کمتر جذاب ارائه می‌دادند، چرا که پردازش‌های تصویری که برای کیفیت بصری ضروری بودند هم در کنار پردازش‌های مولد تأخیر خاموش می‌شدند.

اما تلویزیون‌های مدرن این مشکل را تا حد زیادی حل کرده‌اند. نسل جدید پنل‌های OLED، QD-OLED و MiniLED قادرند حتی در Game Mode با حفظ HDR، دقت رنگ و کنتراست بالا عملکرد خوبی داشته باشند. سازندگان تلویزیون یاد گرفته‌اند که تنها پردازش‌هایی را که مستقیماً روی تأخیر تأثیر می‌گذارند غیرفعال کنند، نه همه پردازش‌ها را.

البته در تلویزیون‌های ارزان‌قیمت‌تر هنوز ممکن است تفاوتی محسوس در کیفیت تصویر بین Game Mode و حالت عادی وجود داشته باشد، اما در محصولات میانه و پرچمدار این تفاوت به حداقل رسیده است. اگر قصد دارید تا مانیتور‌های OLED خریداری کنید، می‌توانید مقاله «بهترین مانیتورهای OLED در سال ۲۰۲۵» را بخوانید.

• HDR رنگ‌ها را زنده‌تر و عمق تصویر را افزایش می‌دهد، بدون اینکه تأخیر ورودی را افزایش دهد.
• ALLM از کاهش کیفیت تصویر جلوگیری می‌کند و تنها تنظیماتی را تغییر می‌دهد که بر سرعت پاسخگویی تأثیر دارند

نحوه فعال‌سازی و تنظیم ALLM در تلویزیون و کنسول

یکی از نقاط قوت ALLM این است که برای بهره‌مندی از آن نیاز به تنظیمات پیچیده‌ای ندارید؛ اما باید مطمئن شوید که این قابلیت در هر دو دستگاه فعال است. در PlayStation 5، مسیر فعال‌سازی ALLM از طریق Settings > Screen and Video > Video Output > ALLM انجام می‌شود.

اگر تلویزیون‌های LG دارید، این قابلیت معمولاً در منوی Game Optimizer قابل دسترس است. در تلویزیون‌های Samsung نیز از طریق Connection Guide یا تنظیمات HDMI می‌توانید ALLM را مدیریت کنید.

اگر ALLM پس از تنظیم صحیح کار نمی‌کند، اولین چیزی که باید بررسی کنید کابل HDMI است. برای استفاده کامل از قابلیت‌های HDMI 2.1 از جمله ALLM، به کابل HDMI نسخه ۲.۱ نیاز دارید. کابل‌های قدیمی‌تر ممکن است این قابلیت را به درستی منتقل نکنند. مشکل رایج دیگر استفاده از رسیور AV یا ساندبار واسط است که از ALLM پشتیبانی نمی‌کند. در این حالت توصیه می‌شود کنسول را مستقیماً به تلویزیون متصل کنید.

مزایای استفاده از ALLM

همان‌طور که اشاره شد این قابلیت از مزیت‌های بسیاری برخوردار است که در این بخش به آن می‌پردازیم. کاهش محسوس تأخیر ورودی: با فعال‌سازی خودکار ALLM، تأخیر ورودی (Input Lag) تا حد چشمگیری کاهش می‌یابد که این ویژگی برای گیمرهای حرفه‌ای و کاربران علاقه‌مند به تجربه‌ای بدون لگ، ضروری است. فعال‌سازی هوشمند و خودکار: برخلاف حالت Game Mode سنتی که نیاز به تغییرات دستی در تنظیمات دارد، ALLM به طور خودکار فعال شده و بهینه‌ترین تنظیمات را اعمال می‌کند.

همگام‌سازی با VRR و HDR: این فناوری به‌خوبی با نرخ تازه‌سازی متغیر (VRR) و محدوده دینامیکی بالا (HDR) هماهنگ شده و تصویری نرم، شفاف و کاملاً همگام با فریم‌های ورودی ارائه می‌دهد. تجربه بهینه برای فیلم‌های اکشن و مسابقات ورزشی: ALLM تنها برای گیمرها طراحی نشده است. کاربرانی که به تماشای محتوای سریع مانند مسابقات ورزشی، فیلم‌های اکشن و ویدئوهای با نرخ فریم بالا علاقه دارند نیز از بهبود وضوح حرکت (Motion Clarity) بهره‌مند می‌شوند.

بهینه‌سازی خودکار تنظیمات نمایشگر: ALLM تنها پردازش‌های تصویری غیرضروری را غیرفعال می‌کند، بنابراین برخلاف برخی فناوری‌های دیگر، بدون کاهش کیفیت تصویر، عملکرد نمایشگر را بهینه می‌کند.

معایب استفاده از ALLM

باوجود مزایای منحصربه‌فرد این قابلیت، معایبی هم برای این قابلیت وجود دارند که باید به آنها هم بپردازیم تا شما عزیزان به درک بهتری از این قابلیت عالی برسید.عدم نیاز همیشگی به ALLM: این قابلیت برای تمامی محتواها ایدئال نیست. در برخی موارد، کاربران ممکن است بخواهند تنظیمات تصویر را به‌صورت دستی تغییر دهند، اما ALLM به طور خودکار این فرایند را مدیریت می‌کند.

عدم پشتیبانی هم‌زمان ALLM و HDR در برخی مدل‌ها: برخی مدل‌های تلویزیون TCL ممکن است هنگام فعال‌بودن ALLM، HDR را غیرفعال کنند. اگرچه این مسئله در تلویزیون‌های رده‌بالای TCL برطرف شده است، اما کاربران مدل‌های قدیمی‌تر ممکن است با این محدودیت مواجه شوند.

وابستگی به دستگاه‌های سازگار: اگرچه ALLM کاملاً خودکار است، اما تنها در صورتی فعال می‌شود که منبع تصویری (مانند کنسول بازی یا کارت گرافیک PC) از این قابلیت پشتیبانی کند؛ بنابراین، دستگاه‌هایی که فاقد پشتیبانی از ALLM هستند، همچنان به تنظیمات دستی نیاز خواهند داشت.

ممکن است در برخی شرایط بهترین گزینه نباشد: اگرچه ALLM تأخیر ورودی را کاهش می‌دهد، اما در برخی موارد، Game Mode دستی یا VRR ممکن است عملکرد بهتری ارائه دهند، به‌ویژه در بازی‌هایی که نرخ فریم بسیار متغیر دارند. با درنظرگرفتن این مزایا و محدودیت‌ها، در ادامه بررسی خواهیم کرد که کدام مدل‌های TCL از ALLM پشتیبانی می‌کنند و بهترین گزینه برای کاربران حرفه‌ای کدام است.

جمع‌بندی: آیا ALLM واقعاً تجربه گیمینگ را بهتر می‌کند؟

پاسخ کوتاه به این سؤال «بله» است، اما نه به شکل یک معجزه جادویی. ALLM در واقع یک فناوری هوشمند است که یک کار ساده اما حیاتی را انجام می‌دهد. مطمئن می‌شود که تلویزیون شما همیشه در بهترین حالت ممکن برای نوع محتوایی که دارید تماشا می‌کنید قرار دارد. دیگر لازم نیست هر بار وارد منوها شوید، تنظیمات را بگردید و Game Mode را دستی روشن یا خاموش کنید. این به نظر ساده می‌رسد، اما در تجربه روزمره تفاوت بزرگی ایجاد می‌کند.

برای گیمرهای رقابتی که هر میلی‌ثانیه برایشان اهمیت دارد، ALLM اطمینان می‌دهد که همیشه در بهترین وضعیت پاسخ‌دهی بازی می‌کنند. برای گیمرهای عادی که هم بازی می‌کنند و هم فیلم می‌بینند، ALLM بهترین کیفیت تصویر را در هر دو حالت بدون هیچ دردسری فراهم می‌کند. اگر در حال خرید تلویزیون جدید هستید و گیمینگ بخش مهمی از استفاده شما خواهد بود، پشتیبانی از ALLM باید در لیست اولویت‌های شما قرار داشته باشد. این قابلیت کوچک می‌تواند تجربه کلی گیمینگ روی تلویزیون را به شکل قابل توجهی ارتقاء دهد.

در این مطلب از ویجیاتو، به دنیای جذاب مانیتورهای گیمینگ پرداختم و جدیدترین فناوری‌ها و ویژگی‌هایی را کاوش کردیککه ادعا می‌کنند، تجربه گیمینگ شما را به سطح جدیدی ارتقاء می‌دهند. مواردی که می‌تواند به شما در خرید مانیتور گیمینگ کمک کند.